φ 数学分析学习系统
知识点 / 第十四章 曲线积分、曲面积分与场论

旋度的环量面密度意义

定理第十四章 曲线积分、曲面积分与场论

向量场 a\boldsymbol{a} 在 MM 点处的旋度就是这样一个向量:a\boldsymbol{a} 在 MM 点处沿旋度方向的环量面密度最大,而且最大值就是 ∥rot⁡a(M)∥\|\operatorname{rot}\boldsymbol{a}(M)\|。

证明 / 补充

对于包含 M(x,y,z)M(x,y,z) 的小平面片 Σ\Sigma,及它的法向量 n\boldsymbol{n},按右手定则取定 ∂Σ\partial\Sigma 的方向。记单位法向量 n∣n∣=(cos⁡α,cos⁡β,cos⁡γ)\dfrac{\boldsymbol{n}}{|\boldsymbol{n}|}=(\cos\alpha,\cos\beta,\cos\gamma)。由 Stokes 公式,并利用积分中值定理得
∫∂Σa⋅ds=∫∂ΣP dx+Q dy+R dz=∬Σ[(∂R∂y−∂Q∂z)cos⁡α+(∂P∂z−∂R∂x)cos⁡β+(∂Q∂x−∂P∂y)cos⁡γ]dS=[(∂R∂y−∂Q∂z)cos⁡α+(∂P∂z−∂R∂x)cos⁡β+(∂Q∂x−∂P∂y)cos⁡γ]M~⋅mΣ,\begin{aligned} \int_{\partial\Sigma}\boldsymbol{a}\cdot\mathrm{d}\boldsymbol{s} &=\int_{\partial\Sigma}P\,\mathrm{d}x+Q\,\mathrm{d}y+R\,\mathrm{d}z\\ &=\iint_{\Sigma}\left[\left(\frac{\partial R}{\partial y}-\frac{\partial Q}{\partial z}\right)\cos\alpha +\left(\frac{\partial P}{\partial z}-\frac{\partial R}{\partial x}\right)\cos\beta +\left(\frac{\partial Q}{\partial x}-\frac{\partial P}{\partial y}\right)\cos\gamma\right]\mathrm{d}S\\ &=\left[\left(\frac{\partial R}{\partial y}-\frac{\partial Q}{\partial z}\right)\cos\alpha +\left(\frac{\partial P}{\partial z}-\frac{\partial R}{\partial x}\right)\cos\beta +\left(\frac{\partial Q}{\partial x}-\frac{\partial P}{\partial y}\right)\cos\gamma\right]_{\tilde{M}}\cdot m\Sigma, \end{aligned}
其中 M~\tilde{M} 为 Σ\Sigma 上某一点。因此当 Σ→M\Sigma\to M 时,a\boldsymbol{a} 在 MM 点沿方向 n\boldsymbol{n} 的环量面密度为
lim⁡Σ→M∫∂Σa⋅dsmΣ=lim⁡M~→M[(∂R∂y−∂Q∂z)cos⁡α+(∂P∂z−∂R∂x)cos⁡β+(∂Q∂x−∂P∂y)cos⁡γ]M~=[(∂R∂y−∂Q∂z)cos⁡α+(∂P∂z−∂R∂x)cos⁡β+(∂Q∂x−∂P∂y)cos⁡γ]M=∥rot⁡a(M)∥⋅cos⁡(rot⁡a(M),n)⩽∥rot⁡a(M)∥,\begin{aligned} \lim_{\Sigma\to M}\frac{\int_{\partial\Sigma}\boldsymbol{a}\cdot\mathrm{d}\boldsymbol{s}}{m\Sigma} &=\lim_{\tilde{M}\to M}\left[\left(\frac{\partial R}{\partial y}-\frac{\partial Q}{\partial z}\right)\cos\alpha +\left(\frac{\partial P}{\partial z}-\frac{\partial R}{\partial x}\right)\cos\beta +\left(\frac{\partial Q}{\partial x}-\frac{\partial P}{\partial y}\right)\cos\gamma\right]_{\tilde{M}}\\ &=\left[\left(\frac{\partial R}{\partial y}-\frac{\partial Q}{\partial z}\right)\cos\alpha +\left(\frac{\partial P}{\partial z}-\frac{\partial R}{\partial x}\right)\cos\beta +\left(\frac{\partial Q}{\partial x}-\frac{\partial P}{\partial y}\right)\cos\gamma\right]_{M}\\ &=\|\operatorname{rot}\boldsymbol{a}(M)\|\cdot\cos(\operatorname{rot}\boldsymbol{a}(M),\boldsymbol{n})\leqslant\|\operatorname{rot}\boldsymbol{a}(M)\|, \end{aligned}
因此 a\boldsymbol{a} 在 MM 点处沿旋度方向的环量面密度最大,且最大值为 ∥rot⁡a(M)∥\|\operatorname{rot}\boldsymbol{a}(M)\|。

想看这道知识点对应的例题和练习?登录后进入学习系统。